Initiatief starten

Wil je iets doen om je buurt of de stad socialer, duurzamer, veiliger of gezelliger te maken? Gebruik dan deze 3 stappen. Bij elke stap staan aandachtspunten en organisaties die kunnen helpen.

Stap 1. Maak je idee duidelijk en toets het in de buurt

Bepaal (samen met degenen waarmee je het idee heb bedacht) wat je wilt doen. Bespreek je idee daarna met bewoners en organisaties in de buurt.

Denk aan vragen zoals:

• Wat wil je verbeteren?
• Voor wie is je initiatief bedoeld?
• Waarom is dit belangrijk?
• Wat wil je bereiken?
• Wat heb je nodig aan mensen, geld, ruimte of spullen?

Voorbeelden zijn:

• een buurtmaaltijd;
• een opruimactie;
• een sportactiviteit;
• een groenproject;
• een ontmoetingsplek;
• een taalles;
• een culturele activiteit;
• een hulpnetwerk voor bewoners.

Praat met mensen in de buurt. Vraag wat zij van je idee vinden. Vraag ook wat zij nodig hebben en of zij willen meedoen.

Praat bijvoorbeeld met:

• buren;
• bewonersorganisaties;
• ondernemers;
• scholen;
• sportclubs;
• welzijnsorganisaties;
• culturele organisaties;
• religieuze of levensbeschouwelijke organisaties;
• Huizen van de Wijk (in Centrum, Noord, Nieuw-West en West), in Zuid, Oost, Zuidoost en Weesp
• Buurtteams (In een buurtteam werken medewerkers uit de zorg en welzijn met elkaar samen. Bij Buurtteams kunnen bewoners terecht met allerlei vragen over zorg, geld, wonen, gezondheid, werk, ontmoeten en veiligheid.)
• Buurtplatformen (Een buurtplatform organiseert het contact en de samenwerking tussen de bewonersorganisaties, soms ook ondernemersorganisaties, en verschillende partners die actief zijn in de buurt. Dit zijn bijvoorbeeld maatschappelijke dienstverleners, woningcorporaties en de gemeente.)

Kijk ook wat er al gebeurt. Misschien werkt een andere groep al aan hetzelfde onderwerp. Dan kun je samenwerken of aansluiten. Neem contact op met de buurtplaformen, zij hebben zicht op het netwerk en initiatieven in de buurt. 

Organisaties en plekken die kunnen helpen:

• je stadsdeel;
• een gebiedsmakelaar;
• Huizen van de Wijk;
• buurtkamers en buurthuizen;
• Openbare Bibliotheek Amsterdam;
• Combiwel;
• Civic Amsterdam;
• DOCK;
• LSA Bewoners;
• Pakhuis de Zwijger.

Stap 2. Maak een kort plan en regel wat nodig is

Zet je idee om in een kort en duidelijk plan. Dat helpt bij gesprekken met partners, fondsen of de gemeente.

Denk aan:

• wat je gaat doen;
• waarom je dit gaat doen;
• voor wie het is;
• waar het plaatsvindt;
• wanneer het plaatsvindt;
• wie meedoet;
• wat je nodig hebt;
• wat het kost;
• hoe je bewoners betrekt;
• hoe je zorgt dat zoveel mogelijk mensen kunnen meedoen.

Regel daarna wat nodig is. Denk aan mensen, geld, spullen, ruimte, kennis en toestemming.

Organisaties en plekken die kunnen helpen:

• Vrijwilligers Centrale Amsterdam, voor hulp bij vrijwilligers;
• Social Handprint (voorheen MAEX), om maatschappelijke waarde zichtbaar te maken;
• Movisie, voor kennis over sociale vraagstukken;
• Kennisplatform Inclusief Samenleven, voor kennis over inclusie;
• Ieder(in), voor kennis over toegankelijkheid;
• Pharos, voor duidelijke communicatie en gezondheidsverschillen;
• GGD Amsterdam, voor gezondheid en preventie;
• Milieu Centraal, HIER, Energie Samen, Buurkracht en IVN Natuureducatie, voor duurzaamheid, energie en groen;
• Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid, voor veiligheid;
• !WOON, voor wonen, huur en energie in woningen;
• Amsterdam Impact, voor sociale ondernemingen;
• Oranje Fonds, VSBfonds, Stichting DOEN, KNHM Foundation en Voor je Buurt, voor mogelijke steun of financiering.

Vraag ook bij de buurtregisseurs (voorheen gebiedsmakelaars) van het stadsdeel of de gemeente Amsterdam na welke regelingen er zijn. Kijk op amsterdam.nl en zoek bijvoorbeeld op:

• bewonersinitiatief;
• subsidie bewonersinitiatief;
• stadsdeel;
• buurtbudget.

Stap 3. Begin klein, leer en bouw verder

Start niet meteen te groot. Begin met een proefactiviteit, eerste bijeenkomst of klein evenement.

Je kunt testen:

• wie er komt;
• wat goed werkt;
• wat bewoners nodig hebben;
• wat je kunt verbeteren.

Vraag na afloop om reacties van deelnemers en helpers.

Vraag bijvoorbeeld:

• Wat ging goed?
• Wat kan beter?
• Voelde iedereen zich welkom?
• Was de plek goed bereikbaar?
• Was de informatie duidelijk?
• Willen mensen vaker meedoen?

Gebruik de reacties om je initiatief beter te maken.

Werkt je initiatief goed? Dan kun je stap voor stap verder bouwen. Zoek meer partners, maak een langere planning en kijk of je structurele steun nodig hebt.

Blijf in contact met bewoners. Een goed initiatief groeit door samen te werken, te luisteren en open te blijven voor nieuwe ideeën.

Checklist met aandachtspunten

Idee en buurt

• Is duidelijk wat je wilt verbeteren?
• Is duidelijk voor wie het initiatief bedoeld is?
• Heb je met bewoners gesproken?
• Heb je gevraagd wat bewoners nodig hebben?
• Heb je gekeken welke initiatieven er al zijn?
• Kun je samenwerken met een bestaande groep?
• Heb je contact gehad met het stadsdeel of een gebiedsmakelaar?
• Heb je gekeken bij een Huis van de Wijk, buurtkamer, buurthuis of bibliotheek?

Toegankelijkheid en inclusie

• Is de plek goed bereikbaar?
• Kunnen rolstoelgebruikers meedoen?
• Is de informatie duidelijk en in eenvoudige taal?
• Zijn de kosten laag of is deelname gratis?
• Past het tijdstip bij de doelgroep?
• Is de sfeer veilig en prettig?
• Is er aandacht voor verschillende leeftijden, achtergronden en behoeften?
• Heb je bewoners gevraagd wat zij nodig hebben om mee te doen?

Mensen en samenwerking

• Weet je wie helpt bij de organisatie?
• Zijn de taken duidelijk verdeeld?
• Is duidelijk wie het aanspreekpunt is?
• Zijn er afspraken gemaakt over planning en verantwoordelijkheid?
• Heb je vrijwilligers nodig?
• Heb je contact opgenomen met Vrijwilligers Centrale Amsterdam als je vrijwilligers zoekt?

Plek

• Heb je een geschikte ruimte gevonden?
• Heb je gevraagd of je de ruimte gratis of tegen lage kosten kunt gebruiken?
• Past de plek bij de activiteit?
• Is de plek veilig en toegankelijk?
• Heb je gekeken naar plekken zoals:
  • Huis van de Wijk;
  • buurthuis;
  • buurtkamer;
  • school;
  • sportlocatie;
  • bibliotheek;
  • culturele plek;
  • religieuze of levensbeschouwelijke locatie?
• Heb je tijdelijke ruimte nodig? Kijk dan bijvoorbeeld naar Lola – Leegstand Oplossers, Use/space of tijdelijke verhuur.
• Heb je een ruimtevraag waarvoor de Stadsloods van de gemeente Amsterdam kan helpen?

Geld, spullen en steun

• Weet je wat je nodig hebt?
• Heb je een eenvoudige begroting gemaakt?
• Heb je gekeken of je spullen kunt lenen of delen?
• Heb je lokale ondernemers gevraagd om steun?
• Heb je contact gezocht met bewonersorganisaties of maatschappelijke organisaties?
• Heb je gekeken naar subsidies of buurtbudgetten?
• Heb je de voorwaarden van fondsen goed gelezen?
• Heb je gedacht aan crowdfunding via bijvoorbeeld Voor je Buurt?

Kennis over het onderwerp

• Heb je betrouwbare informatie gezocht over het thema van je initiatief?
• Gaat het over gezondheid of preventie? Kijk dan bij GGD Amsterdam of Pharos.
• Gaat het over duurzaamheid, energie, groen of klimaat? Kijk dan bij Milieu Centraal, HIER, Energie Samen, Buurkracht of IVN Natuureducatie.
• Gaat het over veiligheid? Kijk dan bij het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid.
• Gaat het over wonen, huur of energie in woningen? Kijk dan bij !WOON.
• Gaat het over maatschappelijke impact of sociaal ondernemen? Kijk dan bij Amsterdam Impact.

Regels en vergunningen

Controleer op tijd of je toestemming of een vergunning nodig hebt.

Dat kan nodig zijn als je:

• iets organiseert op straat, in een park of op een plein;
• muziek of versterkt geluid gebruikt;
• eten of drinken aanbiedt;
• veel bezoekers verwacht;
• objecten plaatst, zoals tafels, tenten of kramen.

Vraag dit na bij:

• de gemeente Amsterdam;
• je stadsdeel;
• de beheerder van de locatie.

Zo voorkom je dat je later iets moet aanpassen of afzeggen.

Leren en verbeteren

• Ben je klein begonnen met een proefactiviteit?
• Heb je na afloop feedback gevraagd?
• Heb je gekeken of iedereen zich welkom voelde?
• Heb je de reacties gebruikt om het initiatief te verbeteren?
• Heb je ervaringen gedeeld met andere bewonersgroepen?
• Heb je contact gehouden met bewoners en partners?
• Heb je nagedacht over vervolgstappen als het initiatief goed werkt?

Test

De komende tijd testen we dit onderdeel van de website. Wil je meehelpen met deze tests? Laat het ons weten via info@wijamsterdam.nl.